De mens lijdt het meest…

Vandaag weer eens tijd voor een paar wijze spreekwoorden. De eerste is: “De mens lijdt het meest van het lijden dat hij vreest” en de tweede: “Angst is een slechte raadgever“. Van beide heb ik mooie praktijkvoorbeelden én achterliggende theorie. Herinner je jezelf een moment waar je huizenhoog tegenop hebt gekeken? En toen het eenmaal zover was….. bleek dat ongegrond. Denk er even over na voordat je verder leest en hou die gedachte vast.

Angst is een slechte raadgever

Dat soort situaties kom ik namelijk dagelijks in mijn werk tegen. Mensen maken zich enorm druk over zaken die misschien gaan gebeuren. Of  vaker nog: over het aangaan van een kritisch gesprek. Kritiek geven en kritiek ontvangen vinden we blijkbaar bijna allemaal erg spannend. Zeker als er (ogenschijnlijk) grote belangen zijn. Voor mij gold dat nog niet zo lang geleden in persoonlijke relaties. Zakelijk heb ik al een jaar of acht geleden ervaren hoeveel het me oplevert als ik open mijn twijfels of kritiek uitspreek.  En heel gek: dat kon ik nog niet toepassen in mijn privé-leven. Op één of ander manier was ik ervan overtuigd dat er iets heel ergs zou gebeuren als ik me kritisch zou uitlaten. Maar in geen enkel geval was er daadwerkelijk (fysiek) gevaar. Toen ik eenmaal over die drempel was heen gestapt, bleek mijn angst structureel ongegrond. Sterker nog: door het uitspreken van mijn “kritiek” werd feitelijk de situatie beter.

Hier werkt het systeem van ons Innerlijk Kind. In het kort betekent dit dat je vanuit je emoties “als Kind” reageert op gebeurtenissen in het Hier en Nu. De oorspronkelijke theorie is beschreven in het boek “Ik ben o.k., jij bent o.k.” van Thomas Anthony Harris en is gebaseerd op de Transactionele Analyse van psycholoog Eric Berne

Ingeborg Bosch heeft deze theorie doorvertaald en erg toegankelijk gemaakt in haar benadering die ze Past Reality Integration (kortweg PRI) noemt.  Zij benoemt vijf afweermechanismen (of illusies) die we overhouden aan onze kindtijd: Angst, Primaire Afweer, Ontkenning van Behoefte, Valse Hoop en Valse Macht. Op haar website vind je enkele filmpjes waarin ze dit heel helder uitlegt.

PRI angst

Zoals je op deze website kunt zien, kun je hele therapieën volgen op basis van PRI en is het ook mogelijk om zelfcoaching te doen.

Mij heeft deze benadering in het verleden deels geholpen. Deels? Ja dat klopt. Mijn methode is in veel gevallen ook gewoon doen. Doen en ervaren dat je jezelf voor de gek aan het houden bent. En vooral: ervaren wat het je oplevert als je het nu anders doet. Als je je keuzes baseert op je waarneming in het hier en nu en ervaart wat het je oplevert als je nu andere keuzes maakt; de goede keuzes als volwassene. En als je dan ervaart wat het je oplevert om dingen anders te doen, zorg er dan voor dat je die ervaring verankert voor jezelf. Bijvoorbeeld door ze op te schrijven of door ze te delen met je omgeving. Het kan enorm helpen om mensen die dichtbij je staan hierin te betrekken. Bijkomend voordeel: het brengt een enorme verdieping aan in je relatie. En helaas: ook dit is niet makkelijk.

Weet je wat nog het vervelendste is van dit soort situaties? Als je je laat leiden door de (ongegronde) angst, steven je juist op datgene af waarvoor je angstig bent. Een soort selffulfilling prophecy. Zo werkt de Wet van Aantrekkingskracht namelijk ook. Laat je liever leiden door hoop. En veranker ieder moment dat je een stap verder komt in je proces door deze stap heel bewust vast te leggen voor jezelf.

Soms heb je iemand nodig die je net even het juiste duwtje in de rug geeft. Die je de kracht of het vertrouwen geeft om de stap te zetten en je even over de denkbeeldige drempel helpt. Vanuit Visie heb ik de afgelopen maanden o.a. Frank, Tim, Martin, Ron en Raymond dat duwtje mogen. Zij hebben allemaal zelf een stap gezet om door hun angst heen te stappen en moeilijke maar goede keuzes te maken. Van allen heb ik inmiddels terugkoppeling gehad wat het ze heeft opgeleverd. En ze bevestigen stuk voor stuk wat ik hierboven omschrijf. Ik heb respect voor ze, want MOED IS ANGST HEBBEN EN TOCH DOEN.

Feitelijk maakt het niet uit hoe je die stap zet of door wie je jezelf daarbij laat helpen. Iedereen zal dat op zijn / haar eigen manier moeten vorm geven. Sommigen zullen de hulp van een therapeut inschakelen. Anderen kunnen de stap op eigen kracht zetten. Van groot belang is m.i. om de keuze om door je angst heen te gaan bewust te maken en te verankeren welk positief gevoel het je oplevert, hoe klein dat gevoel ook is. Iedere keer een stap verder en soms een kleine stap terug.

Ik wens je veel MOED.

Marc

Advertenties

9 thoughts on “De mens lijdt het meest…

  1. Mooie blog om te lezen zo’n 2 uur voor een sollicitatiegesprek. Ik moet eerlijk zeggen dat in deze tijd van vele afwijzingen soms solliciteren ook veel angst met zich meebrengt, de angst om weer afgewezen te worden. Gelukkig lukt het me tot op heden om deze ‘angst’ om te zetten in nieuwe mogelijkheden… Namelijk op een nieuwe baan.

  2. Bij mij geldt ook dat 9 van de 10 keer ik maar beter gewoon kan gaan als ik ergens tegenop zie maar ik vind de scheidslijn met voelt het goed/is het goed voor mij heel dun. Wanneer weet je of het een geval is van angst is een slechte raadgever en dus gewoon doen of luisteren naar je gevoel, maar wat als dat gevoel angst is? Hoop dat je me nog kan volgen.

  3. Sorry, ik heb weinig met dit soort goeroe berichten. Zeker als er ook nog een filmpje te zien is die wordt gesponsord door Björn Borg. Angst kan een prima raadgever zijn. Het is wat anders als deze voortkomt uit onzekerheid. Zo’n bericht is dus altijd te kort door de bocht en geeft meer vragen dan antwoorden….

  4. Denkt aleer gij doende zijt en doende denkt dan nog (Guido Gezelle). Voor je er erg in hebt heb je geeneens tijd om angst te hebben. Gretigheid en enthousiasme zijn ook fraaie angstonderdrukkers. En naïviteit helpt je ook de wereld door. Ach, het leek vroeger heel moeilijk maar met de jaren komt ook het gemak. Tip: niet teveel nadenken. Ervaring doe je op door te doen. Succes.

  5. Ik heb eigenlijk nooit problemen met mijn mening te geven, privé of zakelijk. Echter het grappige is dat mijn mening, ondanks gegrond, bij velen een soort sticker op mijn voorhoofd creëert die er in geen mogelijkheid meer af te halen is. Voorbeeld: er is een persoon die ik graag mag maar waar ik professioneel niet mee door een deur kan omdat zijn werkwijze anders is. Niet fout maar als het Project Management in communicatie zaken betreft gaan mijn tenen echt krom staan. Toch krijg ik van anderen elke keer te horen dat ik die persoon gewoon niet mag. Hoogst irritant als je omgeving persoonlijk en zakelijk niet kan onderscheiden. Ik leg me er maar bij neer dat deze reacties inherent aan mijn persoonlijkheid zijn of ik nu mijn mond houd of niet. Dus iedereen krijgt gewoon mijn mening en als je er niet mee om kan gaan moet je er maar niet naar vragen!

    • Haha, Emanuela: herkenbaar dit. Een PM moet eigenlijk geen waarde geven he? Enfin. Uitgesproken zijn gaat vaker niet dan wel goed in een zakelijke omgeving. In NL dan . . . In UK en B kan het makkelijker. Die culturen hebben ook meer met communicatie. We dwalen . . .

    • Dag Emanuela,

      Ik snap het wel. Volgens mij ben je niet helemaal eerlijk.

      In de zin: Niet fout maar als het Project Management in communicatie zaken betreft gaan mijn tenen echt krom staan. zit een behoorlijke tegenstrijdigheid. Je vindt de aanpak van je collega absoluut fout en die energie straal je uit en dat voelen ‘de anderen’, ongeacht wat je zegt. Je respecteert ‘zijn kaart’ niet. En als je elke keer van ‘de anderen’ te horen krijgt dat je je collega niet mag, zal het vast niet aan ‘de anderen’ liggen.

      Zie ook de vooronderstellingen van NLP.

      Ik wens je veel inzicht.

      Marc

  6. Pingback: Je maakt halve keuzes | Blog van Marc Bekker

  7. Pingback: Beslissen creëert ruimte « Blog van Marc Bekker

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s